Libellennieuws 02:44 Zaterdag 2 november 2002 ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Nieuwe aanmeldingen voor de libellennieuwsmeelgroep alsmede kopij voor de nieuwsbrief kunnen nog altijd naar onderstaand iemeeladres. Heb ik eigenlijk LN 02:42 al verstuurd? Het bevat een stukje over een late witsnuitlibel-waarneming. Remco Hofland Oegstgeest remcohofland_at_hetnet.nl ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Terugvangst gemerkte noordse winterjuffer (SYMPPAED) in Lindevallei In de onlangs verschenen Brachytron staat te lezen dat er momenteel een onderzoekje plaatsvindt aan Noordse winterjuffers (SYMPPAED) in De Weerribben (O). Aan dit onderzoek werken mee: Karin Uilhoorn, Peter de Boer, Robert Ketelaar, René Manger, Jeroen Bredenbeek en ondergetekende. Ook Wytze van Kammen en Dick Groenendijk zijn betrokken. Hoofddoelen van het onderzoek zijn om te achterhalen waar de juffers overwinteren, hoe ver ze uitzwerven en of ze plaatstrouw zijn aan het voortplantingswater. Daartoe zijn in de maand augustus ruim 400 individuen gemerkt. Het merken gebeurt zorvuldig en blijkt absoluut onschadelijk voor de juffers. In De Weeribben zijn op de onderzoeksplaatsen al diverse gemerkte exemplaren terug gevangen en het onderzoek heeft tot nu toe al veel nieuwe kennis omtrent dit geheimzinnige juffertje opgeleverd. De meest spectaculaire vondst tot nu toe werd gedaan door Peter de Boer (faunistisch medewerker van It Fryske Gea). Op donderdag 31 oktober vond hij in de Driessenpolder (Lindevallei) 15 noordse winterjuffers. Daaronder ontdekte hij een gemerkt vrouwelijk exemplaar uit De Weerribben. Het diertje was op 13 september jl. door Peter zelf in Het Venebosch (noordoostelijk deel van De Weerribben) gemerkt! Inmiddels heeft deze struise noordse winterjuffer dus zo'n 12 kilometer afgelegd. Om te overwinteren in Friesland? Om daar in het voorjaar mee te helpen een Friese populatie te stichten? Het onderzoek levert hopelijk de antwoorden op deze vragen. In de komende NVL Nieuwsbrief meer info over dit onderzoek. i.o. Evert Ruiter, Zwolle ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Late voortplanting Steenrode heidelibel (SYMPVULG) Op 20 oktober bracht ik een bezoek aan de Oostvaardersplaasen om te vogelen. Het was aanvankelijk een bewolkte en zeer koude dag. Ook toen er rond het middaguur een zonnetje doorbrak kwam de temperatuur niet hoger dan 5 grC. Toch vlogen er nog libellen. Langs de bosranden en rietkragen waren enkele paardenbijters (AESHMIXT) aan het jagen, allen mannetjes. Ook hier en daar nog een steenrode heidelibel (SYMPVULG). Van deze soort nam ik zelfs nog een tandem waar. Voortplanting bij dergelijk lage temperaturen blijkt dus gewoon nog te lukken. Een soortgelijke waarneming (paringswiel steenrode heidelibel) deed ik ook al op 26 oktober 2000 in Apeldoorn.(zie: LN 4.15). Op 20.10.02 was er nog opvallende trek van atalanta (VANEATAL), terwijl een enkele dagpauwoog (INACIO) en kleine vos (AGLAURTI) naarstig op zoek waren naar een plekje voor de winter. Twee voorbijtrekkende boerenzwaluwen (HIRURUST) toonden geen interesse in deze vette hapjes. Evert Ruiter, Zwolle ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Achterstallige waarnemingen: Met de JNM-inseceten werkgroep za 29 juni, Groeve 't Rooth o.a. Zuidelijk Oeverlibel (OrthBrun) 8 mn zo 30 juni, Enci-groeve o.a. Vuurlibel (CrocEryt) 5 mn en 1 vr di 2 juli, Poeltjes bij De Doordt o.a. Vuurlibel (CrocEryt) 2 mn Met de JNM-waterbeestjeswerkgroep za 6 juli, Meinweg bij de spoorbaan o.a. Kanaaljuffer (CercLind) 1 mn 2 vr bij de Roode Beek Bosbeekjuffer (CaloVirg) 1 vr 4 mn Bronlibel (CordBolt) 1 vr eiafzettend ma 8 juli, Meinweg, noordkant o.a. Venwitsnuit (LeucDubi) 1 mn bij Roode Beek Bosbeekjuffer (CaloVirg) 5 mn Bronlibel (CordBolt) 1 mn Met de JNM-insectenwerkgroep 5-10 augustus, Heerlen e.o. o.a.: Tengere Pantserjuffer (LestVire) 1 exemplaar Tengere Grasjuffer (IshnPumi) een paar mn'tjes en vr'tjes Beekoeverlibel (OrthCoer) overal Hoogveenglanslibel (SomaArct) enkele mn op de bekende plek Zwervende Heidelibel (SympFons) 4 vr en 1 jong mn Met de JNM op Terschelling 11-18 augustus, o.a.: Vroege Glazenmaker (AeshIsos) zelf niet gezien. Geelvlekheidelibel (SympFlav) zelf niet gezien 28-30 augustus omgeving Borger, o.a.: Tenger Pantserjuffer (LestVire) erg veel Venglazenmaker (AeshJunc) erg veel Een vr Aeshna juncea of subarctica (i.i.g grootvlekkige vorm) Met de JNM-insecten werkgroep za 31 augustus, Fochteloërveen Venglazenmaker (AeshJunc) 1 mn zo 1 september, Doldersumse Hei Geelvlekheidelibel (SympFlav) 1 mn Met de JNM-waterbeestjes werkgroep za 7 september, Fochteloërveen Venglazenmaker (AeshJunc) 3 mn zo 8 september, Boswachterij Appelscha/Smilde Noordse Glazenmaker (AeshSuba) 1 mn Zowel in Friesland als Drenthe, bij de Meeuwenplas (het ven ligt op de grens). Die ligt langs het pad dat halverwege het Aekingerzand recht naar het Zuiden gaat en dus haaks op het oost-west pad door het Aekingerzand staat. Weet iemand of hij eerder in Friesland of die omgeving is gezien? Verder was daar ook een vrouwtje met grote schouderstrepen, weet iemand of Venglazenmaker-vrouwtjes dit ook kunnen hebben? Met JNM-afdeling 'De Vuurvlinder' za 22 spetember, Leersumse Veld o.a. Zwervende Heidelibel (SympFons) 1 vers vrouwtje En m'n laatste leuke waarneming: Heidestein, 29 september o.a. Tengere Pantserjuffer 2 mn Dit is precies het aantal dat hier vorig jaar ook is gezien, ondanks dat in beide jaren er meerdere veldbezoeken in de goede tijd zijn geweest. Dit jaar zijn er geen Venglazenmakers aangetroffen, terwijl er vorig jaar tussen half augustus en half oktober bij elk veldbezoek zo'n 5 dieren werden gezien. De Venglazenmakers leken geconcentreerd bij 'het kanaaltje', maar dat stond de laatste maanden vrijwel droog. De Tengere pantserjuffers hebben het bij het heideven iets beter, maar de populatie staat m.i. op de rand van uitsterven. Weet iemand hoe groot de populatie Bruine Korenbouten langs de Kromme Rijn is? Ik heb daar in 1999 zo'n 4 mn gezien en 22 juni dit jaar 9 mn en 1 vr. En weet iemand meer over de determinatie van vr juncea/subarctica? met vriendelijke groeten, Matthijs Courbois mjcoutbois_at_hetnet.nl ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Libellennieuws 02:44 Zaterdag 2 november 2002