Libellennieuws 03:22 Dinsdag 1 juli 2003 ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Dag allemaal, Voor iedereen die kopij instuurt het verzoek om het stuk zo op te stellen als ware het gericht aan alle lezers. Verder verzoek ik u om zowel de Nederlandse naam als de shortname (bestaand uit de eerste vier letters van de twee woorden die de wetenschappelijke naam vormen) van de waargenomen soorten te vermelden. Ook een zo duidelijk mogelijke geografische plaatsaanduiding (bijv. Amersfoortcoordinaten, gemeente en provincie) wordt op prijs gesteld. Nieuwe aanmeldingen voor LN alsmede kopij voor de nieuwsbrief kunnen als altijd naar remcohofland_at_hetnet.nl. Hartelijke groeten, Remco Hofland Oegstgeest remcohofland_at_hetnet.nl ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Bij deze mijn vorderingen van de afgelopen tijd: Met Pinksteren (6-9 juni) op Texel eigenlijk niks spannends qua libelles. Een weekje later op de Vrije Vogel Club-dagen (14-15 juni) rond het BezoekersCentrum van het Dwingelderveld werden door andere JNM'ers hier en daar venwitsnuitlibel (Leucdubi) gemeld en o.a. door mijzelf Vroege glazenmaker (Aeshisoc). Verder een bleek bootsmannetje (Notareut of Notalute), een zeldzame waterwants, in het plasje bij het BC. Afgelopen dagen was het anders: Vrijdag 20 juni samen met Tim Faasen naar het Reisven (159.1-371.0), één van de vennen in het noordelijke bosdeel van de Malpie. Daar zagen wij o.a. gevlekte glanslibel (Somaflav) 1 of 2 mn, 2x venwitsnuitlibel (Leucdubi) en een Bruine eikenpage. Bij een ander ven (158.8-371.0) een vermoedelijke zwerver mn Gevlekte glanslibel (Somaflav) en een speerwaterjuffer mn (Coenhast). Zaterdag en zondag (21 en 22 juni) op kamp met de Plantenwerkgroep en afdeling Dommeldal van de JNM. We deden dus vooral aan orchideën (5 soorten) en andere planten als eenbes, maar qua libellen was er weinig te beleven. Zaterdag 21 juni bij de Urkhovense Zeggen (165.5-383.0) een mn vroege glazenmaker (Aeshisoc). Zondag 22 juni nog wel twee leuke andere insecten bij Het Oude Goren (176.0-383.4): zompsprinkhaan (Chormont) en getekende gamma-uil (Macdconf), een 'zeldzame verschijning, in sommige jaren toch een tiental waarnemingen' volgens www.vlindernet.nl. Maandag 23 juni ben ik weer naar de Malpie geweest om ook bij de andere vennen te kijken. Bij het Reisven (159.1-371.0) zaten nu zeker 2 mn gevlekte glanlibel (Somaflav). Verder bij de overige vennen hooguit een venwitsnuit (Leucdubi) of tengere pantserjuffer (Lestvire). Tot het einde van de dag. Toen ik uit het bos kwam en op het pad langs de noordwestrand van de Malpiebergse Heide liep, vloog daar bij een half uitgedroogd ven (159.1-370.6) nog een mn gevlekt glanslibel (Somaflav). Bovendien sprong er tussen de bruine snavelbies e.d. ook een zompsprinkhaan (Chormont) en vloog er een zwarte stern (Chlinige) langs. Een mooi einde van een mooi weekend... groeten, Matthijs Courbois ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Populatie Kanaaljuffer (CERCLIND) in Grote Molenbeek Kanaaljuffer (CERCLIND) op 21 juni waargenomen in Grote Molenbeek ter hoogte van Tienraij (203/390). Er zijn 3 mannetjes en één tandem waargenomen. Eiafzet vond midden in de beek plaats tussen submerse wortels van waterplanten. Omdat slechts een klein deel van de oever is onderzocht zullen de werkelijke aantallen een stuk hoger hebben gelegen en gaat het hier waarschijnlijk om een populatie. Was dat reeds bekend van deze plek? Overige aangetroffen soorten: Breedscheenjuffer (PLATPENN), Vuurjuffer (PHYRNYMP), Weidebeekjuffer (CALOSPLE), Grote roodoog (ERYTNAJA), Azuurwaterjuffer (COENPUEL), Watersnuffel (ENALCYAT), Lantaarntje (ISHNELE) Viervlek (LIBEQUAD), Oeverlibel (ORTHCANC), Platbuik (LIBEDEPR), Grote Keizerlibel (ANAXIMPE). Groeten, Wilco Verberk Stichting Bargerveen Afdeling Dieroecologie p/a Milieukunde Katholieke Universiteit Nijmegen wilcov_at_sci.kun.nl http://www-eco.sci.kun.nl/AnimalEcology/wilcoweb1/home.htm ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Vuurlibel CROCERYT in Twente Opgave van Vuurlibel in recent aangelegd retentie/natuurgebied Het Woolde. Soort: vuurlibel (Crocothemis erythraea). Code: CROCERYT Gebied: Het Woolde (westen van Hengelo Ov.) Coord: ca x=248,2 bij y=477,5 Datum: 28 juni 2003, overdag Waarn: Laurents ten Voorde (Twente Vogelwerkgroep) Determ Eveline Broos (waterschap Regge en Dinkel, Almelo) Opgave: Maarten Zonderwijk (idem) Determinatie vond plaats op basis van duidelijke foto: oa karakteristiek breed achterlijf.. ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Eerste Groene glazenmaker AESHVIRI Op 25 juni is door Steven Verbeek en mij de eerste Groene glazenmaker AESHVIRI gezien in Woudbloem (245,8-581,2). Het dier was vers en uitgekleurd. Daarnaast vlogen er nog circa 10 Vroege glazenmakers AESHISOS rond. groeten leon luijten +++++++++++++++++++++++++++++ Diverse Rivierrombouten GOMPFLAV +++++++++++++++++++++++++++++ 6 juni in de Wolfswaard bij Wageningen (uiterwaarden Nederrijn): 2 verse mannen en 1 vers vrouwtje Rivierrombout (GOMPFLAV). Tim Termaat +++++++++++++++++++ omgeving kampen: zo 22-6 kop van de ijssel 21-32-51, ijsseldijk ten zuiden keteleiland rivierrombout 25 ex. waarsch. veel meer op keteleiland en in omgeving weidebeekjuffer 2 bl.breedscheenjuffer 1 verlaat: zo 1-6, omgeving dalfsen 21-57-55 marswetering beekrombout 8 ex. rond sluisje, ook met eierklomp veel andere soorten o.a. weidebeekjuffer (div.plaatsen, klein aantal) noordse witsnuitlibel poel bij station dalfsen: weidebeekjuffer 10 ex. vriendelijke groeten, g.koopman +++++++++++++++++++ Waarneming van een uitsluipende rivierrombout Gomphus flavipes op een strandje aan de Lek bij Vianen. De coördinaten van de vindplaats zijn 134.5/445.7 De waarneming is gedaan door Dick Kerkhof en Wilbert Kerkhof. Vriendelijke groeten, Wilbert Kerkhof e-mail tremendo_at_hetnet.nl +++++++++++++++++++ Op 15 juni werd door ons een Rivierrombout Gomphus flavipes waargenomen. Tussen Rossum en de sluis St.Andries vlak bij de Waal ter plaatse van de am. coörd. 152.1 - 423.7 vloog een libel uit de vegetatie die wat verderop weer ging zitten. We hebben hem kunnen vangen en nauwkeurig determineren. Het bleek zonder enige twiijfel een Gomphus flavipes. Het was een pas uitgeslopen mannetje, vandaar waarschijnlijk dat hij redelijk gemakkelijk te vangen was. Na het determineren hebben we hem terug in de wilgen gezet. Met hartelijke groeten, Tineke Cramer Rosmalen awm.mol_at_hccnet.nl +++++++++++++++++++++++++++++++++++ Zwervende Vroege glazenmakers AESHISOS +++++++++++++++++++++++++++++++++++ Vroege glazenmaker AESHISOS in Den Helder De Vroege glazenmaker AESHISOS heeft het dit jaar naar z'n zin. Van Klaas Kaag kreeg ik het bericht dat er een Vroege glazenmaker AESHISOS in Mariendal in Den Helder ( 110,5-549,6) is waargenomen. Dit is voorzover ik weet tot nu toe de meest noord-westelijke waarneming in Nederland. René Manger +++++++++++++++++++ Dinsdag 17 juni heb ik even een rondje gemaakt door het veenweidepark "De Trickel" (115,7-503,0). Dit nieuwe stukje natuur ligt naast het natuureducatiecentrum De Poelboerderij in Wormer. Naast de circa 20 Gewone Oeverlibellen(Orthcanc), die hier al een paar weken in rondvliegen, trof ik voor het eerst in dit parkje 3 Vroege Glazenmakers (Aeshisos) aan. Vorig jaar had ik in dit park 10 soorten libellen gezien maar deze soort, die graag in laagveengebieden vertoeft, trof ik hier voor het eerst aan. Ook zag ik een tandem dus wie weet over 1 of 2 jaar nog meer exemplaren. Ik heb de Vroege Glazenmaker dit jaar en vorig jaar ook al aangetroffen in het Guisveld. De waarneming van Ben Kruijsen is dus zeker niet toevallig De Kleine roodoogjuffer (Erythviri), die zich normaliter pas eind juli vertoont, is dit jaar wel erg vroeg. Waarschijnlijk het warme weer en de oplopende watertemperatuur. Circa 20 mannetjes(1 ex. gevangen) zag ik boven de diverse plasjes zweven op zoek naar een vrouwtje. Hans Boerma te Wormerveer +++++++++++++++++++ Hew exemplaar dat zondag 30 juni rondvloog boven een riet- en galigaanmoeras nabij Boukoul, Limburg, leek mij ook geen normale plaats voor deze soort…… Remco Hofland ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Bosbeekjuffer CALOVIRG Een leuke waarneming van 7 juni 2003 was een Calopterix virgo (mannetje). Boven de Zandley in Noord-Brabant (Am.coord. 137.7-404.3) vloog een behoorlijk aantal Calopterix splendens. Eén exemplaar was echter duidelijk geen C. splendens: de vleugels waren helemaal donker, niet met een donkere band zoals de C. splendens. We hebben een tijdje met hem meegelopen, waarbij hij regelmatig ging zitten. De vleugels waren duidelijk te zien, zodat er voor mij geen twijfel over bestond, dat het een Calopterix virgo betrof. Met hartelijke groeten, Tineke Cramer Rosmalen awm.mol_at_hccnet.nl ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Enkele markante Limburgse waarnemingen Zowel zondag 23 als zondag 30 juni werden door mij doorgebracht in (meest Noord-) Limburg. De leukste danwel vreemdste waarnemingen betroffen de volgende: Zondag 23 juni: Langs de Roode Beek op de Brunssumse Heide, Brunssum, waren twee prachtige mannen Zuidelijke oeverlibel ORTHBRUN aanwezig, naast de hier vanouds veel algemere Beekoeverlibel ORTHCOER. Langs de Roer ten westen van de fietsbrug ten oosten van St. Odilienberg werden 3-4 Beekrombouten GOMPVULG en enkele Kanaaljuffers CERCLIND aangetroffen, alsmede een man Vuurlibel CROCERYT. Medewaarnemers: Theo Admiraal, Cock Reijnders en Nan Zang Zondag 30 juni: De meest opvallende soort die ’s ochtends werd aangetroffen bij De Doort ten zuiden van Echt was een man Beekoeverlibel ORTHCOER – ik kom hier jaarlijks minstens een keer maar kan me niet herinneren de soort hier eerder te hebben gezien. Langs de Roer ten westen van de fietsbrug ten oosten van St. Odilienberg werden 2-4 Gaffellibellen OPHICECI en 2 Beekrombouten GOMPVULG gezien, alsmede een langsscheurende Koninginnepage. Boven een nagenoeg onvindbaar riet- en galigaanmoeras nabij Boukoul vlogen onder andere tenminste twee Gevlekte glanslibellen SOMAFLAV en een Vroege glazenmaker AESHISOS, terwijl op het meest noordelijke van de twee plasjes die hier net ten westen van de Duitse grens liggen een man Kanaaljuffer CERCLIND zich staande hield tussen de vele Watersnuffels ENALCYAT (en natuurlijk de Tengere grasjuffers ISCHPUMI, die zich echter meer in het ‘gras’ ophielden). Ook hier tenminste 5 Beekoeverlibellen ORTHCOER. Medewaarnemers: Han Blankert, Arnout Linckens en Chris Quispel Remco Hofland Oegstgeest remcohofland_at_hetnet.nl ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Meer Bruine korenbouten LIBE FULV op het Wisselseveen (GLD) Op het Wisselseveen in de gemeente Epe is een natuurontwikkelingsproject van het Gelders Landschap. De effecten van die natuurontwikkeling worden natuurlijk gemonitord, waaronder door mij de libellen. Elk jaar had ik daar op mijn monitoringroutes wel 1 of 2 Bruine korenbouten op de routes. Maar nu in 2003 heb ik 10 exemplaren op de libellenroutes. Ook had ik er mijn eerste Venglazenmaker AESH JUNC voor 2003. Het Wisselseveen is zonder vergunning verboden terrein. Veel Groeten Hans Raaijmakers ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Waarneming uit Vlaanderen, Belgie Net buiten de Houtsaegherduinen fotografeerde Jacky Launoy begin juni 2003 een juffer die ik vervolgens als speerwaterjuffer COENHAST determineerde. Dit is de tweede knaller van formaat die in de buurt gevonden wordt, na gaffelwaterjuffer COENSCIT. Speerwaterjuffer werd nog nooit in West-Vlaanderen vastgesteld, en erzijn slechts een handvol vindplaatsen voor België gekend (voor zover ik momenteel ontvangen heb), namelijk 2 in Limburg en 5 in Wallonië. Mvg, Diederik D'Hert Koksijde, Belgie Diederik.dhert_at_pandora.be http://users.pandora.be/diederikdhert ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Zaterdag 21 juni heb ik samen met een aantal mensen van het Limburgs natuurhistorisch genootschap de vennen bij het Quin (vlakbij Afferden) bezocht. Een mooi gebied met een behoorlijke libellenbezetting: LESTSPON, LESTVIRE, LESTDRYA (lestessen zaten er veel, ik had nog nooit zoveel virensen en dryassen gezien) ,CERITENE (10), ENALCYAT (zeer veel) ,COENPUEL, LIBELQUAD (veel) ,ANAXIMPE, SYMPDANA (veel), Zwervende heidelibel SYMPFONS (een mannetje), LEUCDUBI (10), ORTHCANC. Daar vlakbij werd in het zevenboomsven door Guido Verschoor (1mannetje) Metaalglanslibel SOMAMETA gevangen en bij de duivelskuil door Jan Hermans een Gevlekte witsnuitlibel LEUCPECT, daar zat ook nog een exemplaar van de Zwervende heidelibel SYMPFONS. Op een heideterrein bij het meeuwenven en paddenhoek een paar LAPHFLAV, ook erg mooi. Verder nog een paar zweefies, wolzwevers en vlinders gevangen en rugstreeppadden en roodborsttapuiten gezien maar daar zal ik jullie verder niet mee vermoeien. groetens, Nicolai Bolt ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Reactie op melding Bruine korenbouten in Everlosche Beek (LN 03:20) In reactie op het berichtje in LN 3:20 van Marcel Bonder kan ik melden dat er in de Everlosche Beek in ieder geval in 2002 een populatie Bruine Korenbout (LIBEFULV) aanwezig was (zie mijn melding in LN 2:20). Grote aantallen Bruine Korenbouten (LIBEFULV) zijn toen waargenomen in het beektraject stroomafwaarts van het Koelbroek. Groeten, Wilco Verberk ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Libellennieuws (LN) wordt gecompileerd in samenwerking met de Nederlandse Vereniging voor Libellenstudie (NVL) De NVL heeft als doel: het stimuleren van de studie naar en de bescherming van libellen. Vier maal per jaar geeft de NVL een Nieuwsbrief uit. Daarnaast verschijnt er tweemaal per jaar het blad Brachytron met artikelen over ecologie, gedrag en levenswijze van libellen, wetenschappelijke mededelingen en boekbesprekingen. Wilt u lid worden van de NVL? Dat kost slechts € 13,-- per jaar en voor jongeren tot 25 jaar € 7,--. Ieder nieuw lid ontvangt een speciale editie (in kleur) van de Brachytron met daarin artikelen over goede libellengebieden in Nederland. Voor meer info of een folder meel naar nvl_at_vlinderstichting.nl . ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Libellennieuws 03:22 Dinsdag 1 juli 2003